คำถามกำหนดกรอบการเรียนรู้

การถามให้ถูกคำถาม

การ ถามด้วยคำถามปลายเปิดเพื่อเป็นกระตุ้นนักเรียนให้ใช้ความคิดอย่างลึกซึ้ง เป็นวิธีการที่มีประสิทธิภาพเพื่อช่วยเตรียมตัวให้เข้าใจความหมายของเนื้อหา ที่จะเรียน เมื่อนักเรียนถูกถามก็จะเกิดความสนใจในการหาคำตอบ ก็จะเกิดการมีส่วนร่วม เมื่อคำถามช่วยให้เข้าใจว่าเนื้อหาที่เรียนนั้นเชื่อมโยงกับชีวิตจริงอย่าง ไร การเรียนรู้ก็จะมีความหมายมากขึ้น เราสามารถช่วยให้นักเรียนมีแรงจูงใจและกำหนดเป้าหมายของตนเองได้ด้วยการถาม ให้ถูกคำถาม แต่คำถามที่ถูกต้องคืออะไรล่ะ

คำ ถามกำหนดกรอบการเรียนรู้จะเป็นชุดคำถามที่มีการเตรียมการณ์อย่างดีเพื่อใช้ ตลอดโครงงานและช่วยยกระดับทักาะการคิดทุกขั้น จะทำให้เกิดสมดุลย์ระหว่างความรู้ความเข้าใจในเนื้อหาและสร้างความสนใจใน เนื้อหาที่เรียนโดยเชื่อมโยงกับชีวิตจริงได้  คำถามกำหนดกรอบการเรียนรู้ประกอบด้วย คำถามสร้างพลังคิด คำถามประจำหน่วยและคำถามประจำบท

คำ ถามสร้างพลังคิด และคำถามประจำหน่วยจะช่วยกำหนดกรอบการเรียนรู้ จะช่วยให้นักเรียนจดจำคำถามที่ต้นด้วยคำว่า ทำไม และ อย่างไร ได้ รวมทั้งกระตุ้นให้เกิดการค้นคว้าวิจัยและการอภิปรายกลุ่ม จะช่วยให้นักเรียนจัดกระบวนการเรียนรู้ของตนเองและพัฒนาความรู้ในเรื่อง นั้นๆ คำถามสร้างพลังคิดและคำถามประจำหน่วยที่ดี จะช่วยให้นักเรียนมีการคิดอย่างมีวิจารณญาณ เกิดความอยากรู้อยากเห็น รวมทั้งข้อสงสัยเกี่ยวกับเนื้อหาสาระ เพื่อจะต้องตอบคำถามเหล่านั้นให้ได้ นักเรียนต้องค้นคว้าลงไปอย่างลึกซึ้งและค้นหาความหมายด้วยตนเอง ตลอดจนพยายามตอบคำถามจากข้อมูลที่หามาได้ 

คำ ถามประจำบทจะช่วยนักเรียนให้รู้ว่า ใคร ทำอะไร ที่ไหนและเมื่อไหร่ เป็นเป็นการสนับสนุนคำถามสร้างพลังคิดกับคำถามประจำหน่วยด้วยการเน้นที่ความ เข้าใจในเนื้อหา จะช่วยให้นักเรียนรู้และเข้าใจในข้อเท็จจริงที่ต้องเรียนรู้เพื่อให้บรรลุ วัตถุประสงค์การเรียนรู้และมาตรฐานการเรียนรู้

การใช้คำถามกำหนดกรอบการเรียนรู้

คำ ถามกำหนดกรอบการเรียนรู้จะถูกสร้างเป็นขั้นๆ คำถามประจำบทจะช่วยสนับสนุนคำถามประจำหน่วย และทั้งคำถามประจำบทกับคำถามประจำหน่วยก็จะสนับสนุนคำถามสร้างพลังคิด  ตัวคำถามสร้างพลังคิดก็จะเป็นคำถามที่ใช้กระตุ้นผู้เรียนในตอนต้น คำถามต่อไปนี้ เป็นคำถามในกลุ่มสาระสังคมศึกษา ที่แสดงความสัมพันธ์ของคำถามแต่ละขั้น

คำถามสร้างพลังคิด 

• ทำไมเราจึงต้องพึ่งพาคนอื่นด้วย

คำถามประจำหน่วย 

• อาชีพใดที่เป็นผู้ที่ทำงานเพื่อสังคมที่มีความสำคัญมากที่สุด  
• นักเรียนอยากทำงานเพื่อสังคมในอาชีพใด

คำถามประจำบท 

• มีอาชีพใดบ้างที่ทำงานเพื่อสังคม 
• อาชีพที่ทำงานเพื่อสังคมต้องทำอะไรบ้าง

คำถามสร้างพลังคิด:  

• จะแนะนำให้รู้จักแนวความคิดหลักที่ใช้ตลอดหน่วย การเรียนรู้ เป็นตัวเชื่อมระหว่างหน่วยการเรียนรู้หลายๆ หน่วย สาระต่างๆ หรือระยะเวลาที่ใช้
• มีคำตอบที่หลากหลาย เป็นคำตอบที่ไม่ได้มาจากหนังสือเรียนโดยตรง เป็นเสมือนปัญหาสำคัญๆ ปัญหาหนึ่งในชีวิต เช่น เราจำเป็นต้องดูแลน้องด้วยหรือ  
• ดึงความสนใจของนักเรียนและต้องการทักษะการคิดขั้นสูง;ท้าทายนักเรียนให้พินิจพิเคราะห์ ประยุกต์ใช้การประมาณค่าและถ่ายโอนประสบการณ์

คำถามประจำหน่วย: 

• เป็นคำถามปลายเปิดที่ช่วยให้มีการค้นหาคำตอบที่ เกี่ยวกับเนื้อหาสาระหรือหนาวยการเรียนรู้นั้นๆ คณะครูอาจารย์สามารถใช้คำถามประจำหน่วยของแต่ละหน่วยการเรียนรู้หลายๆ หน่วยมาสนับสนุนคำถามสร้างพลังคิดคำถามเดียว 
• ใช้คำถามประจำหน่วยเป็นตัวช่วยในการเปิด การอภิปรายกลุ่มหรือการแสดงความคิดเห็นที่สอดคล้องกับคำถามสร้างพลังคิด เช่น เราจะช่วยป้องกันและบรรเทาไม่ให้เกิดความอดอยากแร้นแค้นได้อย่างไร 
• กระตุ้นให้เกิดการค้นคว้า เกิดความสนใจ ก่อให้เกิดปฏิกิริยาเชิงสร้างสรรค์ขึ้นในตัวนักเรียนแต่ละคน คำถามเหล่านี้จะช่วยให้นักเรียนได้ถ่ายโอนความรู้ด้วยตนเอง

คำถามประจำบท:  

• ปกติแล้ว จะมีคำตอบที่ถูกต้องชัดเจน และเป็นคำถามแบบ ปลายปิด 
• สอดคล้องกับมาตรฐานการเรียนรู้และวัตถุประสงค์การเรียนรู้ สนับสนุนคำถามประจำหน่วยและคำถามสร้างพลังคิด  
• ทำสอบความจำของนักเรียนเกี่ยวกับความรู้ข้อเท็จจริง โดยมักจะให้นักเรียนได้จดจำว่า ใคร ทำอะไร ที่ไหนและเมื่อไหร่ เช่น ความอดอยากคืออะไร
• ต้องการความรู้ความเข้าใจในการตอบคำถาม

เอกสารอ้างอิง

Wiggins, G. and McTighe, J. (2001). Understanding by design. New Jersey: Prentice-Hall, Inc.